Երևան
19 / Հունվար / 2017

Հայկական բանակի փլուզումը կդառնա մեծ պատերազմի գլխավոր գործոնը

Ռուս-թուրքական հարաբերություններ. Սեւ ծով

ԱՄՆ-ն սկսում է Ռուսաստանին խեղդելու, այն աղքատ ու անհեռանկար երկրի վերածելու ու աշխարհից մեկուսացնելու նոր քաղաքականություն: Սեւ ծովը դառնում է այդ գլոբալ գրոհի սկիզբը, եւ պետք չէ կարծել, թե ԱՄՆ-ն կսահմանափակվի աշխարհքաղաքական կամ ռազմա-տեխնիկական ինչ որ պայմանների հետ կապված միջոցներով:

Սեւ ծովն ու Հարավային Կովկասը կդառնան Ռուսաստանի դեմ Արեւմուտքի հարձակման «առաջնահերթ» պլացդարմ: Ինչ որ առումով Արեւմուտքը կրկնում է Ղրիմի պատերազմի փորձը, եւ դա բավական արդյունավետ է թվում, ընդ որում՝ ՆԱՏՕ-ի անդամներն այդ ուղղությամբ հաճույքով կընդունեն այդ քաղաքականությունը:
Հարավային Կովկասում ՆԱՏՕ-ի համար բավական խոչընդոտներ կան, որոնք ստեղծել է Ռուսաստանը, այդ թվում Հայաստանը, որը տարալուծվելու է Դաշինքի ռազմավարության մեջ: ԱՄՆ-ն ու ՆԱՏՕ-ն պատրաստ են ենթարկել Հայաստանը: Հայաստանն իր քմահաճույքներով կարգին ձանձրացրել է ՆԱՏՕ-ին ու ԱՄՆ-ին, եւ հիմա քիչ բան է մնացել նրան Դաշինքի խնդիրներին ենթարկելու համար:

Ընդ որում, Արեւմուտքում լավ են հասկացել, որ Հայաստանի ցանկացած իշխանական խմբավորում ենթարկվելու է ռուսներին: Նման Հայաստանը ոչ մեկին պետք չէ, նույնիսկ ռուսներին: Միակը, որ Հայաստանում հետաքրքրում է Արեւմուտքին, հայկական զինված ուժերն են, սակայն դրանք սկսում են փլուզվել, եւ դրանից պետք է խուսափել:
Հայկական բանակի փլուզումը կդառնա Հարավային Կովկասում մեծ պատերազմի գլխավոր գործոնը: ԱՄՆ-ն ու ՆԱՏՕ-ն շահագրգռված չեն դրանում: Հայկական բանակը պետք է դառնա Սեւ ծովում ու Հարավային Կովկասում ԱՄՆ-ի ու ՆԱՏՕ-ի գերիշխանության քաղաքականության գործոններից մեկը:

ԱՄՆ-ն ոչ մի հույս չի կապում Հայաստանի ոչ նախագահի, ոչ էլ խորհրդարանի հետ: Հայաստանը որպես քաղաքական սուբյեկտ ոչ մի նշանակություն չունի, եւ հնարավոր է այդ հանգամանքը լիովին ձեռնտու է ԱՄՆ-ին:
Ռուսաստանն արդեն հետաքրքրություն է ցուցաբերում իր վասալների հանդեպ պատասխանատվությունը գցելու հարցում: Ռուսները փորձում են մի կողմ նետել ՀԱՊԿ-ը, որը Ռուսաստանին կապում է իր վասալների, նրանց անվտանգության հետ: Շուտով ՀԱՊԿ-ը կդադարի գործել ու գնահատվել որպես ռազմական կազմակերպություն: Այս կառույցն ավարտված է՝ որպես Ռուսաստանի շահերի համար վտանգավոր ու անպետք կազմակերպություն:
Արեւմտյան հանրությունը հասկացել է, որ Ռուսաստանի հանդեպ հարկ է ավելի մեծ ճնշում գործադրել, ընդհուպ նրան համընդհանուր ճգնաժամային իրավիճակի հասցնելը: Ռուսաստանը կանգնել է պետական կարգը կորցնելու հեռանկարի առաջ:

Ընդ որում, առաջին փուլում լինելու են ճնշման ոչ թե ներքին, այլ արտաքին միջոցներ:
Ռուսաստանի ու Թուրքիայի հարաբերությունները երբեւէ հուսալի չեն եղել: Թուրքիան հավատարիմ է մնում կոնյունկտուրային քաղաքականության սովորական մարտավարությանը, իսկ Ռուսաստանը սովորաբար միշտ սխալվում է, Թուրքիան ընկալելով որպես հավատարիմ ընկեր:
Երկու երկրները միմյանց դիտարկում են որպես սահմանափակ գործընկերներ, որոնք ընդունակ չեն ազատվել իրենց կայսերական հավակնությունների սարդոստայնից: Երկու երկրները եվրասիական տարածքում ունեն բավական բարդ մտադրություններ, որոնք կապված են նրանց կայսերական հավակնությունների հետ:
Ռուսաստանն ու Թուրքիան շարունակում են նոր գործընկերների փնտրտուքը տարբեր տարածաշրջաններում, այդ թվում Մերձավոր Արեւելքում ու Կենտրոնական Ասիայում, ինչպես նաեւ Բալկաններում: Միջազգային քաղաքականության նույնիսկ այս «միջակայքում» երկու երկրները հայտնվում են դիվանագիտական բախման իրավիճակում:

ԱՄՆ-ի ու ՆԱՏՕ-ի համար Թուրքիան չի կորցրել իր նշանակությունը: Դա հատկապես արտահայտվում է Սեւ ծովի խնդիրների մասով: Սեւ ծովը նոր դեր է ստանում, բայց ոչ Բուլղարիան, ոչ Ռումինիան որպես ՆԱՏՕ-ի անդամներ առայժմ ի վիճակի չեն դիմակայել Ռուսաստանին:
Նկատի առնելով Մոնտրեի համաձայնության գործոնը, Սեւ ծովում Թուրքիայի նշանակությունն առայժմ մեծ է: ԱՄՆ-ի ու ՆԱՏՕ-ի համար խնդիր է մնում Թուրքիան որպես գործընկեր ու հակառակորդ համատեղելը: Այնուամենայնիվ, Սեւ ծովի օրինակով կարելի է պարզել, թե որքանով է Թուրքիան մնում ՆԱՏՕ-ի դաշնակից ու Ռուսաստանի հակառակորդ:

ԱՄՆ-ն ու ՆԱՏՕ-ն առայժմ հնարավորություններ ունեն Թուրքիան «երկրորդ կարգի» դաշնակցի վիճակում պահելու համար: Թուրքիային դա լիովին ձեռնտու է: Թուրքիան մտադիր չէ դուրս գալ ՆԱՏՕ-ից եւ վերջնականապես խզել հարաբերություններն ԱՄՆ-ի հետ:
Կհաջողվի՞ Թուրքիային մնալ ՆԱՏՕ-ում ու մերձենալ Ռուսաստանի հետ: Այս պարագայում հարկ է պարզել, թե որքան է եվրոպացիների դերը ՆԱՏՕ-ում Թուրքիային պահելու հարցում, եւ ինչպես է դրան վերաբերվում ԱՄՆ-ն: Ըստ ամենայնի, Թուրքիան երկար ժամանակ կմնա ՆԱՏՕ-ի սպեցիֆիկ անդամ, որի դիրքերը բավական հարաբերական կլինեն:

Նախորդ փուլի իմաստով Թուրքիան արդեն դադարել է ՆԱՏՕ-ի անդամ լինել, եւ դա որեւէ կասկած չի հարուցում ՆԱՏՕ-ի անդամների ու հատկապես ԱՄՆ-ի մոտ: Ավելին, Թուրքիայի այս վիճակը ձեռնտու է ՆԱՏՕ-ին: Իսկ ձեռնտո՞ւ է Թուրքիային:

loading...

Հայրի՛կ, տղաներն ինձ փչացած կանվանեն. տեսանյութ, որ մեծ աղմուկ է բարձրացրել համացանցում

Նոր հեռուստասերիալ հայկական հեռուստաեթերում՝ «Պապայի աղջիկները». (Տեսանյութ)

Բացառիկ կադրեր Մերժվածը հեռուստասերիալի նկարահանման հրապարակից. միթե նրանք...

Ինչպե՞ս գումար աշխատել աշխարհի ցանկացած կետում. կայացավ «Your Own Business» դասընթացը

Շուրջ 500 մասնակից Global Media Lab-ի Business & HR Forum 2016 կոնֆերանսին (ՏԵՍԱՆՅՈՒԹ)

ԼՂՀ նախագահը բարձր է գնահատում «ՀԱՅԲԻԶՆԵՍԲԱՆԿ» ՓԲԸ բաժնետիրոջ Վիտալի Գրիգորյանցի հայրենանվեր գործուն...