Երևան
20 / Ապրիլ / 2018

Նախիջևանը՝ որպես Երևանի նահանգի մաս

Խորհրդային Միության փլուզումից հետո Արցախի հայ ազգաբնակչության պայքարն իր իրավունքների համար գուցե մի փոքր հետին պլան մղեց մեկ այլ բնիկ հայկական երկրամասի՝ Նախիջևանի պատմությունը:

Երբ 1828 թվականին Ռուսական կայսրության կազմում ստեղծվեց Հայկական մարզը, ապա այդ զուտ հայկական վարչատարածքային միավորման մեջ, բնականաբար, ընդգրկվեց նաև Նախիջևանի երկրամասը: Այնուհետև, 1849-ից մինչև 1917-ի վերջը՝ Նախիջևանը Երևանի նահանգի անբաժան մասն էր կազմում: Այս առումով ներկայացնենք «Ռուսական կայսրության նահանգները» աշխարհագրական երկերեսանի քարտերի շարքը, որը տպագրվել է 1856 թվականին Սանկտ Պետերբուրգում: Այն բաղկացած է 82 նկարազարդված քարտերից, որոնց նպատակն է եղել հակիրճ և հանրամատչելի ձևով ամենատարբեր բնույթի տեղեկություններ տրամադրել Ռուսական կայսրության նահանգների (գուբերնիաների) վերաբերյալ:

RUNIVERS «Ռուսական կայսրության նահանգները» աշխարհագրական երկերեսանի քարտերի շարքը Երևանի նահանգին վերաբերող քարտի վրա որպես նահանգի ազգաբնակչություն նշված են հայերը, ինչպես նաև ազգային փոքրամասնությունները՝ պարսիկներ և լեզգիներ: Իսկ ահա «Քաղաքներ» հատվածում նահանգի 5 քաղաքները տրված են այսպիսի հերթականությամբ և Նախիջևանի մասով ուշագրավ մակագրությամբ. «Երևան, Ալեքսանդրապոլ (այժմ՝ Գյումրի), Նախիջևան՝ Հայաստանի հնագույն մայրաքաղաք, Օրդուբադ, Նոր Բայազետ (այժմ ՝ Գավառ)»:

Նշենք նաև, որ Երևանի նահանգի քարտեզի մեջ է ներառված նաև Սուրմալու (Իգդիր) հայկական գավառը, որը Թուրքիային անցավ 1921 թվականին: 1918-1920 թթ. Նախիջևանի երկրամասն արդեն Հայաստանի առաջին Հանրապետության մասն էր կազմում: Սակայն, դժբախտաբար, տարածաշրջանում ստեղծված քաղաքական նոր իրավիճակը, կապված խորհրդա-քեմալական մերձեցման հետ, անբարենպաստ անդրադարձավ նաև Նախիջևանի ճակատագրի վրա, և 1923 թվականին հայկական այդ երկրամասը ինքնավարության կարգավիճակով հայտնվեց նորաստեղծ Խորհրդային Ադրբեջանի կազմում:

Ռուբեն Շուխյան 

դիտվել է 53343 անգամ

Ելակետ լրատվականը գործակալությունը Մոսկվա-ում

Ինչպես են ոստիկանները բռնի ուժով բերման ենթարկում ակտիվիստ Դավիթ Պետրոսյանին և մյուս ցուցարարներին

«Ըսենց գոհ ու երջանիկ թշերդ ուռցնես, ասես` ես միակն եմ». Սերգեյ Դանիելյան

Բերման ենթարկված Վահագն Գևորգյանը Սերժի նկարը պատուհանից դուրս է գցել (տեսանյութ)

Ամեն ինչի վրա պետք է աշխատել, առաջինը՝ ինքդ քո վրա, ամեն օր պիտի զարգանաս. Հարություն Մանուկյան

Քանի որ մեր տարածքը հիմնականում ամայի է, մեր եղած ծառերն ու կանաչապատ տարածքները փորձելու ենք միանշա...

Մենք կարող ենք կանգնել մեր արտադրողի կողքին, որպեսզի նա կարողանա լիարժեքորեն հսկել ամբողջ արտադրական...