Երևան
20 / Օգոստոս / 2019

Լուկաշենկոն փոխհատուցում է Հայաստանին. Մինսկի դեմարշը

Բելառուսը վերացրել է իր տարածքում ԱՄՆ դիվանագետների թվաքանակի սահմանափակման մասին որոշումը: Այդ մասին տեղեկությունը հրապարակել է հեղինակավոր Foreign Policy պարբերականը` հղում անելով Պետքարտուղարության աղբյուրին: Ըստ տեղեկության, սահմանափակման վերացման մասին ամերիկյան կողմին տեղեկացրել է Բելառուսի արտգործնախարարը:

Մինսկի քայլը հնարավոր է դիտարկել իբրեւ դեմարշ Ռուսաստանի հասցեին, նկատի ունենալով այն, որ Բելառուսի նախագահի մոտ կարծես թե հերթական սրացումն է ՌԴ հետ հարաբերության հարցում: Նախագահ Լուկաշենկոն նախօրեին կոշտ արտահայտություններ էր արել Ռուսաստան-Բելառուս միության առնչությամբ, հայտարարելով, որ Բելառուսի անկախությունը անբեկանելի է եւ չի կարող լինել միասնական պետություն:

Մինսկը վերջին շրջանում հաճախ է անդրադառնում այդ թեմային, թեեւ պաշտոնական Մոսկվան առնվազն Կրեմլի խոսնակ Պեսկովի շուրթերով հայտարարել է, որ օրակարգում չկա միասնական պետության հարց: Այդուհանդերձ, Լուկաշենկոյի խոսքերից կա տպավորություն, թե նա այդ հարցում դիմադրում է Մոսկվայից եկող ճնշման կամ պահանջների: Հնարավոր է, որ նա փորձում է կանխարգելել այդպիսի հնարավոր ճնշումը, աղմուկ բարձրացնելով ժամանակից առաջ:

Մինսկը ներկայումս Մոսկվայի հետ նավթագազային թեժ քննարկումների մեջ է՝ գազի գնի էժանացման, նավթի վաճառքի մաքսատուրքից գոյացող եկամուտների բաշխման, ԵՏՄ միասնական էներգետիկ շուկայի ձեւավորման հարցերում: Հնարավոր է, որ ի պատասխան դրա Մոսկվան ոչ հրապարակայնորեն, բայց շոշափում է միասնական պետության թեման, այդ գնով համաձայնելով ընդառաջել Լուկաշենկոյին:

Միաժամանակ, փորձագիտական շրջանակում դիտարկվում է տարբերակ, ըստ որի միասնական պետության սցենարը ՌԴ նախագահ Պուտինի համար դիտարկելի կարող է լինել իբրեւ «երրորդ ժամկետի» առաջադրման իրավական հիմք: Պուտինը սպառում է երկրորդ նախագահության երկրորդ ժամկետը, ըստ Սահմանադրության նա չունի նոր առաջադրման իրավունք: Մյուս կողմից նրա համար բավականին բարդ է լուծել իշխանության ժառանգորդի խնդիրը, առնվազն նույն տարբերակով, ինչն արեց 2008-ին: Հետեւաբար, նա կարող է դիտարկել մնալու տարբերակը, եւ որպես դրա միջոց՝ Բելառուսի հետ միասնական պետության ստեղծումը՝ նոր պետություն, նոր ժամկետ տրամաբանությամբ:

Իհարկե դա գուցե առայժմ շատ երեւակայական, հիպոթետիկ տարբերակ է, սակայն հատկանշական է հնչում Լուկաշենկոյի հաճախակիացած հայտարարությունների ֆոնին:

Պետք չէ բացառել նաեւ այն, որ Լուկաշենկոն թեման թեժացնում է ներքին սպառման համար, իրեն Բելառուսի անկախության միակ պատվար ներկայացնելու համար: Հնարավոր է, որ «բատկան» ունի մտահոգություն, որ Ռուսաստանը կարող է «հակագրոհել» այսպես ասած ներսից:

Բելառուսի եւ Ռուսաստանի փոխհարաբերության թեժացումը նորություն չէ, այն վաղուց է կրում պարբերական բնույթ, Լուկաշենկոն այդ մեթոդը կիրառում է վաղուց եւ այդ իմաստով ականատես ենք հերթականին:

Հարցն այն է, որ դա լոկ ռուս-բելառուսական խնդիր չէ, մի շարք պատճառներով, եւ այդ ուղեծրում է նաեւ Հայաստանի համար հետաքրքրություն ներկայացնող իրողությունների եւ հնարավորությունների լայն շրջանակ: Հատկապես այժմ, երբ օրակարգում է թավշյա հեղափոխությունից հետո հայ-ռուսական հարաբերության նոր կանոնների եւ բնույթի անցնելու հարցն ու մեկնարկել է այդ բարդ եւ բազմաշերտ գործընթացը:

Միաժամանակ պետք է արձանագրել նաեւ, որ հայ-ռուսական այդ գործընթացն էլ իր հերթին ներառում է օրինակ բելառուս-ռուսական հարաբերության սուբյեկտների հետաքրքրություն ներկայացնող իրողություններ:

Այդ իմաստով ակնառու է, որ ընդհանուր խաղի կամ խաղափուլի շրջանակը լայն է եւ ներառում է եվրասիական տնտեսա-քաղաքական, անվտանգային համակարգը, աշխարհակարգի վերափոխման դինամիկ եւ ինտենսիվ ժամանակաշրջանում նաեւ դրա եվրասիական թեւի վերափոխման անհրաժեշտությունն ու անխուսափելիությունը:

Այստեղ առանցքում բնականաբար Ռուսաստանն է եւ դրանից տարբեր ճյուղավորումները, ներառյալ Հայաստանը: Եվ այդ իմաստով Բելառուսի նախագահի հերթական թեժացումները կարող են որոշակիորեն փոխհատուցել Հայաստանի հանդեպ նրա հայտնի քայլերն ու տրամադրությունները՝ այս խաղափուլում Երեւանի հնարավորությունների շրջանակը մեծացնելու տեսքով, որն անշուշտ պետք է օգտագործել, «նա, ով մեզ խանգարում էր, նա էլ մեզ կօգնի» սկզբունքով: Իհարկե պետք է նկատել, որ գործնականում այդ սկզբունքն է միջազգային քաղաքականության հիմքում գրեթե ամբողջությամբ, այդ քաղաքականությունը միմյանց խանգարելու եւ օգնելու մի անվերջ շղթա է, որտեղ արդեն սուբյեկտների մրցունակությունից ու կարողունակությունից է կախված՝ օգնողներն են ավելի շատ, թե խանգարողները:

Lragir.am 

դիտվել է 49650 անգամ

10 պատճառ, թե ինչո՞ւ երեխաները չեն ուզում դպրոց գնալ

Ուժեղացված ծառայություն` Արարատի մարզում (տեսանյութ)

Ի՞նչ պայմաններում է ապրում Ադրբեջանում հայտնված Արայիկ Ղազարյանի ընտանիքը

Մի ցանկություն ևս ունեմ. ուզում եմ մեր խոշոր գործընկերներին բերել Հայաստան․ «ARARAT GROUP» USA գործա...

Նոր բիզնես՝ պետական համակարգում. 60 մլն դրամի հասնող փաթեթը դարձել է խնդրո առարկա

Արտ-Լանչ ընկերության հիմադիրը՝ կնոջ դերի, բիզնեսում հաջողելու և մի շարք այլ կարևոր հարցերի մասին